Wytyczne egzaminacyjne

WYMAGANIA EGZAMINACYJNE NA STOPIEŃ ŻEGLARZA JACHTOWEGO

A) EGZAMIN PRAKTYCZNY
1. Egzamin praktyczny obejmuje:
- manewrowanie jachtem pod żaglami,
- manewrowanie jachtem na silniku,
- umiejętność kierowania załogą,
- pracę w charakterze członka załogi,
- umiejętności z zakresu prac bosmańskich.

2. Umiejętność manewrowania:
- manewry pod żaglami na jachcie typu slup o długości kadłuba większym niż 5,5 m,
- manewry na silniku na jachcie typu slup o długości kadłuba większym niż 5,5m
- przy sile wiatru (1 5)0B,
- na akwenie manewrowym z dostępnym pomostem wyposażonym w sprawne urządzenia cumownicze i
dostępną boją manewrową.

3. Manewry pod żaglami
3.1. Manewry podstawowe:
- zwrot przez sztag,
- zwrot przez rufę,
- odejście od nabrzeża,
- dojście do nabrzeża,
- alarm "człowiek za burtą".
3.2. Manewry dodatkowe:
- dojście do boi,
- odejście od boi,
- stawanie na kotwicy,
- zejście z kotwicy,
- stawanie w dryf.

4. Manewry na jachcie na silniku:
4.1. Manewry podstawowe:
- odejście od nabrzeża,
- dojście do nabrzeża,
4.2. Manewry pomocnicze:
- dojście do boi,
- odejście od boi,
- holowanie jachtu.

5. Zakres wymagań.
5.1.Egzamin z manewrowania jachtem :
a) manewrowanie jachtem pod żaglami
- zdający wykonuje na jachcie pod żaglami minimum wszystkie manewry podstawowe wymienione w pkt. 3.1,
- o ilości , kolejności i rodzaju manewrów decyduje KE ,
b) manewrowanie jachtem na silniku
- zdający wykonuje na jachcie minimum wszystkie manewry podstawowe wymienione w punkcie 4.1,
- o ilości , kolejności i rodzaju manewrów decyduje KE,.
c) umiejętność kierowania załogą - zdający wykazuje na jachcie pod żaglami umiejętność: kierowania i
planowania pracy załogi, wydawania komend i poleceń, egzekwowania ich wykonywania we właściwym momencie przez załogę, podejmowania decyzji związanych z manewrowaniem i eksploatacją jachtu,
d) praca w charakterze członka załogi - zdający wykazuje na jachcie pod żaglami umiejętność: reagowania na przechyły jachtu (balastowanie) bez polecenia prowadzącego, prowadzenia foka w stosunku do kierunku wiatru i ustawienia grota, prawidłowego wykonywania poleceń prowadzącego jacht, prawidłowego odpowiadania na
komendy,

5.2. Egzamin z prac bosmańskich: - zdający wykazuje umiejętność wiązania 12 wymaganych węzłów oraz usuwania
prostych usterek i awarii kadłuba i takielunku,

6. Definicje i interpretacje.
6.1. Osoba zdająca egzamin z manewrowania jachtem pod żaglami i na silniku powinna samodzielnie sterować
jachtem.
6.2. Brak komend i poleceń wydawanych załodze przez zdającego egzamin może być traktowane jako brak
umiejętności z zakresu kierowania pracą załogi.
6.3. Za właściwe wykonanie komend i poleceń rozumie się także umiejętność samodzielnego wykonania wszystkich
czynności, których wymaga żegluga manewrowania danym jachtem.
6.4. Za prawidłowe wykonanie manewrów pod żaglami uważa się:
a) zwrot przez sztag - jacht zmienił hals podczas przechodzenia linii wiatru dziobem z zachowaniem zdolności
manewrowej w ciągłej, nie przerwanej cyrkulacji, z kursu ostry bajdewind na kurs ostry bajdewind
przeciwnego halsu,
b) zwrot przez rufę - jacht zmienił hals podczas przechodzenia linii wiatru rufą w ciągłej, nie przerwanej
cyrkulacji, z kursu pełny baksztag na kurs pełny baksztag przeciwnego halsu,
c) odejście od nabrzeża - jacht odszedł od nabrzeża przy pomocy żagli i odpłynął na zadanym halsie ,
d) dojście do nabrzeża - jacht doszedł przy pomocy żagli we wskazane przez KE miejsce i zacumował w określony
przez nią sposób,
e) alarm "człowiek za burtą" - ogłoszono alarm, wyznaczono obserwatora, podano środki ratunkowe po
nawietrznej "człowieka za burtą" , - podejście do "człowieka za burtą" odbyło się na żaglach, na kursie
bajdewind, właściwą burtą z prędkością ok. 1 węzła ( ok. 0.5 m/s), w czasie nie dłuższym niż 3 minuty,
- wyznaczono odpowiednio wcześnie osoby do podjęcia "człowieka za burtą" i w zależności od konstrukcji
jachtu podjęto go z wody na pokład, - udzielono "człowiekowi" niezbędnej pomocy, - utrzymano zdolność
manewrową jachtu przez cały czas manewru.
f) dojście do boi - jacht zatrzymał się w linii wiatru, w odległości skutecznego zasięgu bosaka, a boja znajduje się
przed dziobem lub do wysokości want, - zacumowano jacht przy zrzuconym lub zrolowanym foku,
g) odejście od boi - jacht po postawieniu żagli i oddaniu cumy dziobowej odszedł od boi na zadany hals,
h) stawanie na kotwicy - sklarowano kotwicę i przygotowano dostateczną długość liny kotwicznej, - rzucono
kotwicę przy nieznacznym posuwaniu się jachtu do przodu w linii wiatru z jednoczesną cyrkulacją, lub po
rozpoczęciu biegu wstecznego, - zrzucono lub zrolowano foka, w razie konieczności podczas dryfu jachtu w linii
wiatru luzowano linę kotwiczną,
i) zejście z kotwicy - po wyrwaniu kotwicy jacht odszedł na zadany hals, - dokonano klaru kotwicy i liny
kotwicznej.
j) stawanie w dryf - podczas kursu bajdewind bez luzowania wybranego foka nastąpiło przejście dziobem linii
wiatru, ustawiono jacht burtą do wiatru, płetwę steru wyłożono na burtę nawietrzną i utrzymano jacht w
dryfie.
6.5. Za prawidłowe wykonanie manewrów na silniku uważa się:
a) odejście od nabrzeża - jacht odszedł na zadany kurs,
b) dojście do nabrzeża - jacht zatrzymał się we wskazanym przez KE miejscu,
c) dojście do boi - jacht zatrzymał się w linii wiatru, w odległości skutecznego zasięgu bosaka, a boja znajduje się
przed dziobem, - zacumowano jacht i wyłączono napęd,
d) odejście od boi - jacht po uruchomieniu silnika i oddaniu cumy odszedł od boi na zadany kurs,
f) holowanie pojedynczego jachtu - gdy na jachcie sklarowano i zamocowano hol, prawidłowo go podano i
przeprowadzono zespół holowniczy we wskazane miejsce.
6. 6. Obowiązuje znajomość 12 węzłów: prosty, ratowniczy (dwa sposoby), knagowy, buchta, ósemkowy, refowy,
szotowy, flagowy, rożkowy, sztyk, wyblinka, cumowy żeglarski.
6. 7. Stosuje się następujące kryterie ocen:
(5) - bardzo dobry - zdający wykonuje manewry pod żaglami lub na silniku w sposób bezpieczny i skuteczny,
powtarzalny i pewny, bez poprawek, potrafi kierować załogą w sposób zdecydowany,
(4) - dobry - zdający wykonuje manewry w sposób bezpieczny i skuteczny bez poprawek, potrafi kierować załogą,
(3) - dostateczny - zdający wykonuje manewry pod żaglami lub na silniku w sposób bezpieczny i skuteczny z
poprawkami, potrafi kierować załogą w stopniu wystarczającym,
(2) - niedostateczny (ocena nie zaliczająca egzamin) - zdający nie potrafi wykonać w sposób bezpieczny i skuteczny
manewrów , nie potrafi kierować załogą , - ze względu na bezpieczeństwo załogi lub jachtu odebrana została
zdającemu komenda podczas egzaminu,
6. 8. Uwagi końcowe.
7. 1. Przed egzaminem praktycznym KE powinna zapoznać zdających z niniejszymi wytycznymi, a po jego
zakończeniu - omówić wyniki (szczególnie w przypadku ocen niedostatecznych).
7. 2. K E ma obowiązek zapewnić bezpieczeństwo żeglugi w czasie trwania egzaminu.
7. 3. Na życzenie zdającego KE powinna umożliwić mu zapoznanie się w czasie paru minut z własnościami
żeglugowymi jachtu.
7. 4. Jeżeli KE uzna, że wykonywany manewr zagraża bezpieczeństwu załogi lub jachtu, powinna odebrać
zdającemu komendę, co oznacza ocenę niedostateczną.
7.5. KE decyduje o tym czy wykonany manewr był bezpieczny i skuteczny oraz o ocenie egzaminu.
7. 6. Droga przebyta przez jacht i liczba zwrotów może być, co najwyżej dwukrotnie większa od uznanej przez KE za
niezbędne.
7. 7. Osoba zdająca egzamin może wykonywany manewr przerwać i powtórzyć go od początku tylko raz.
7. 8. Egzamin z alarmu "człowiek za burtą" odbywa się na otwartym akwenie.
7. 9. Ocena końcowa egzaminu praktycznego jest średnią arytmetyczną z poszczególnych jego członów.

5.2. EGZAMIN TEORETYCZNY
1. Egzamin teoretyczny obejmuje sprawdzenie wiadomości z następujących przedmiotów:
-przepisy ,
- budowa jachtu ,
- teoria żeglowania,
- locja śródlądowa,
- meteorologia,
- ratownictwo,
2. Wiedzę z zakresu wiadomości teoretycznych należy sprawdzić w formie:
a) egzaminu pisemnego do wyboru przez KE.
- pisemne odpowiedzi na pytania,
- rozwiązanie testu,
b) ustnych odpowiedzi na pytania.
3. O wyborze formy egzaminu teoretycznego oraz pytaniach decyduje KE
4. Zadania i pytania egzaminacyjne powinny spełniać wymagania § 9 rozporządzenia Ministra Sportu z 9 czerwca
2006 r o uprawianiu żeglarstwa.